verb

apercevoir

dostrzec

Voir quelque chose ou quelqu’un rapidement ou de loin, sans bien distinguer les détails.

Definicja i znaczenie

apercevoir oznacza przede wszystkim dostrzec, zauważyć, ujrzeć lub zobaczyć coś przelotnie — zwykle coś, co pojawia się na krótko albo znajduje się w pewnej odległości.

J’ai aperçu Paul dans la rue. — Dostrzegłem Paula na ulicy.
On aperçoit la mer depuis la fenêtre. — Z okna widać morze.
Elle a aperçu une lumière au loin. — Zauważyła światło w oddali.

Czasownik może również występować w formie zwrotnej s’apercevoir de — zorientować się, zdać sobie sprawę z czegoś, zauważyć coś po fakcie.

Je me suis aperçu de mon erreur. — Zorientowałem się w swoim błędzie.
Elle s’est aperçue qu’elle avait oublié ses clés. — Zdała sobie sprawę, że zapomniała kluczy.

W tym drugim znaczeniu konstrukcja wymaga najczęściej przyimka de albo zdania podrzędnego z que.

Gramatyka i pochodzenie

apercevoir jest czasownikiem nieregularnym, należącym do trzeciej grupy czasowników francuskich. W znaczeniu „dostrzec” jest czasownikiem przechodnim i łączy się bezpośrednio z dopełnieniem:

apercevoir quelqu’un — dostrzec kogoś
apercevoir quelque chose — zauważyć coś

W czasie teraźniejszym odmienia się następująco:

j’aperçois — dostrzegam
tu aperçois — dostrzegasz
il/elle aperçoit — dostrzega
nous apercevons — dostrzegamy
vous apercevez — dostrzegacie
ils/elles aperçoivent — dostrzegają

Charakterystyczna jest zmiana ç przed końcówką -ons, aby zachować wymowę spółgłoski „s”. Imiesłów czasu przeszłego to aperçu:

J’ai aperçu un ami. — Dostrzegłem przyjaciela.

Czasownik pochodzi od dawnej formy związanej z łacińskim adpercipere, oznaczającym „uchwycić, dostrzec, spostrzec”. Jest spokrewniony z czasownikiem percevoir , ale apercevoir częściej sugeruje krótkie lub przypadkowe zauważenie czegoś.

Synonimy i antonimy

Synonimy

voir — widzieć, zobaczyć; znaczenie bardziej ogólne, bez koniecznego odcienia nagłego lub przelotnego dostrzeżenia.
remarquer — zauważyć; często podkreśla zwrócenie uwagi na szczegół lub cechę.
observer — obserwować; sugeruje bardziej świadome, uważne i dłuższe przyglądanie się.
entrevoir — dostrzec kątem oka, ujrzeć niewyraźnie lub tylko częściowo; jest bliższe znaczeniu „dojrzeć przelotnie”.
percevoir — spostrzec, odbierać za pomocą zmysłów; może mieć bardziej formalny lub abstrakcyjny charakter.
constater — stwierdzić, zauważyć fakt; zwykle nie oznacza samego aktu zobaczenia, lecz wyciągnięcie wniosku.