dürfen

Definicja i znaczenie

Czasownik dürfen jest czasownikiem modalnym w języku niemieckim, który posiada dwa główne znaczenia:

1. Posiadanie pozwolenia: Wyraża fakt, że ktoś ma przyzwolenie lub upoważnienie do zrobienia czegoś. Może to wynikać z zasad, przepisów lub zgody innej osoby (np. Hier darf man nicht rauchen – „Tutaj nie wolno palić”).
2. Możliwość lub przypuszczenie (w formie Konjunktiv II): Forma dürfte często służy do wyrażania wysokiego stopnia prawdopodobieństwa lub przypuszczenia, że coś jest prawdą (np. Das dürfte richtig sein – „To prawdopodobnie powinno być poprawne”).

Gramatyka i pochodzenie słowa

Dürfen jest czasownikiem modalnym, co oznacza, że w zdaniu zazwyczaj łączy się z bezokolicznikiem innego czasownika (który znajduje się na końcu zdania).

Odmiana w czasie teraźniejszym (Präsens):

• ich darf
• du darfst
• er/sie/es darf
• wir dürfen
• ihr dürft
• sie/Sie dürfen

Warto zwrócić uwagę na to, że w liczbie pojedynczej (ich, du, er/sie/es) forma czasownika nie posiada końcówek osobowych typowych dla innych czasowników.

Etymologicznie wyraz wywodzi się ze staro-wysoko-niemieckiego durfan, co pierwotnie oznaczało "potrzebować" lub "być potrzebnym". Z czasem znaczenie przesunęło się w stronę posiadania prawa do czegoś (potrzeba, która została zaspokojona przez pozwolenie).

Synonimy i antonimy

Synonimy:

• gestattet sein ↗ – być dozwolonym
• erlaubt sein ↗ – być dozwolonym
• die Erlaubnis haben ↗ – mieć pozwolenie
• mögen ↗ – (w niektórych kontekstach grzecznościowych) móc

Antonimy:

• müssen ↗ – musieć (w kontekście przymusu)
• verbieten ↗ – zakazywać
• untersagt sein ↗ – być zabronionym