zuwenden

Tanım ve anlam

zuwenden ayrılabilen bir fiildir ve temel olarak “bir yöne çevirmek” veya “birine/bir şeye yönelmek” anlamına gelir.

1. Bir yöne çevirmek, yöneltmek

   • Er wandte sein Gesicht dem Fenster zu.
     “Yüzünü pencereye çevirdi.”

2. Birine veya bir şeye ilgi ve dikkat yöneltmek Genellikle dönüşlü biçimde kullanılır: sich jemandem/etwas zuwenden.

   • Sie wendet sich den Problemen der Jugendlichen zu.
     “Gençlerin sorunlarıyla ilgileniyor / dikkatini gençlerin sorunlarına yöneltiyor.”

3. Birine bir şey tahsis etmek, vermek veya bağışlamak Bu kullanım daha resmî ve yazı diline özgüdür: jemandem etwas zuwenden.

   • Der Verein wandte der Schule eine große Spende zu.
     “Dernek okula büyük bir bağış tahsis etti.”

Dil bilgisi ve kelime kökeni

• Fiil türü: Ayrılabilen fiil
• Mastar: zuwenden
• Şimdiki zaman 3. tekil şahıs: wendet zu
• Präteritum: wandte zu
• Partizip II: zugewandt
• Yardımcı fiil: haben

Kullanım kalıpları

• sich jemandem zuwenden: birine yönelmek, biriyle ilgilenmeye başlamak
• sich einer Sache zuwenden: bir konuya yönelmek, bir konuyla ilgilenmek
• jemandem etwas zuwenden: birine bir şey tahsis etmek veya vermek

Fiilin yapısı zu + wenden biçimindedir. wenden “çevirmek, döndürmek” anlamına gelir; zu- ön eki ise “-e doğru, -e yönelme” anlamı katar.

Eş anlamlılar ve zıt anlamlılar

Eş anlamlılar

• sich jemandem/etwas zuwenden yerine bağlama göre sich jemandem/etwas widmen kullanılabilir: birine veya bir şeye kendini adamak. widmen daha güçlü ve bilinçli bir bağlılık ifade eder.
• jemandem Aufmerksamkeit schenken: birine dikkat göstermek. Bu ifade zuwenden fiilinin “ilgi yöneltmek” anlamına yakındır, ancak daha günlük ve açıklayıcıdır.
• sich etwas nähern: bir şeye yaklaşmak. Bu sözcük fiziksel veya mecazî yaklaşmayı anlatır; zuwenden ise özellikle yönelme ve ilgi verme anlamı taşır.
• geben: vermek. zuwenden sözcüğünün “tahsis etmek veya bağışlamak” anlamında daha resmî bir karşılığıdır.

Zıt anlamlılar

• sich abwenden: yüzünü çevirmek, uzaklaşmak veya ilgisini kesmek. zuwenden yönelme ve ilgi göstermeyi, abwenden ise bunların tersini ifade eder.
• ignorieren: görmezden gelmek, dikkate almamak. Bu, özellikle zuwenden fiilinin mecazî “ilgi göstermek” anlamına zıttır.
• entziehen: geri çekmek, mahrum bırakmak. jemandem etwas zuwenden ifadesindeki “birine bir şey tahsis etmek” anlamının karşıtıdır.

Yaygın ifadeler ve kelime birliktelikleri

• sich den Menschen zuwenden: insanlarla ilgilenmek
• sich einer neuen Aufgabe zuwenden: yeni bir göreve yönelmek
• sich einem Problem zuwenden: bir sorunla ilgilenmek
• jemandem seine Aufmerksamkeit zuwenden: birine dikkatini yöneltmek
• jemandem eine Spende zuwenden: birine bağış tahsis etmek
• sich von jemandem abwenden: birinden yüz çevirmek veya uzaklaşmak